ایکوپرس

شناسه خبر: ۱۱۵۷۱ چهارشنبه ۲۲ خرداد ۱۳۹۲ - ۱۳:۵۹ تعداد بازدید: ۲۲۰۱

با راهبرد اقتصاد مقاومتی و توجه به ساخت داخل

ایران خودرو از پیچ محدودیت های بین المللی عبورکرد

فشارهای محیط کسب و کار داخلی در سال گذشته موانعی را بر سر راه تامین و تولید در بخش خودروسازی ایران ایجاد کرد و این صنعت را در شرایط دشواری قرار داد. قیمت نهاده های تولید و ارز بالا رفت و تورم کلی در اقتصاد شدت گرفت، این رویدادها وضعیت خاصی را برای صنایع خودروسازی ایجاد کرد که در گزارش حاضر به آن پرداخته می شود.

با وجود محدودیت های بین المللی تحمیل شده بر صنعت خودروی ایران در سال 91، نبض بازار خودرو همچنان در دست ایران خودرو بود و این شرکت 47.4 درصد سهم تولید سواری کشور را در دست داشت. حدود 40درصد از تولید ایران خودرو در خارج از سایت تهران انجام گرفت و 25 درصد به سمند تعلق داشت. تولید تندر 90 نیز نسبت به سال قبل از آن، 12درصد افزایش یافت. تولید ایرا ن خودرو که در اثر محدودیت های محیطی کاهش یافته بود، در ماه های پایانی سال به روزانه 2500 دستگاه رسید و فروش داخلی بهمن نسبت به دی 9 درصد افزایش یافت.

کاهش 39درصدی فروش سواری، رتبه ایران را از جایگاه یازدهم در سال 2011 به سیزدهم در رده بندی جهانی در سال 2012 پایین آورد.  بر اساس آمار انجمن بین المللی خودروسازان OICA ، فروش خودرو در ایران در سال 2012 حدود یک میلیون دستگاه بود که 86 درصد آن یعنی860 هزار دستگاه، سواری بوده است.

 

مشکل مالی

عدم دسترسی به منابع مالی مورد نیاز تولید، از مهم ترین مشکلات صنعت خودروی ایران از قدیم تاکنون بوده، اما این صنعت توانسته به پیشرفت هایی دست یافته و محصولات جدیدی را طراحی و تولید کند.

خودروسازی از بزرگ ترین مصر ف کنندگان نقدینگی در دنیا و نخستین صنعتی است که تحت تاثیر بحران های اقتصادی قرار می گیرد، چنان که در سال 2008 و 2009 در غرب اتفاق افتاد. در ایران نیز از یک و نیم  سال  پیش، شرایط گشایش اسناد اعتباری و دریافت تسهیلات بانکی به گونه ای بوده که برای انجام امور تولیدی، حدود 21 برابر نقدینگی بیشتر لازم است.

افزایش قیمت مواد اولیه و هزینه های عملیاتی، بهای تمام شده خودرو را در سال 91 نسبت به سال 90 حدود 104 درصد افزایش داد. هزینه های

عملیاتی صنعت خودرو به همین ترتیب 61 درصد، هزینه مواد اولیه 110 درصد و هزینه های مالی 134 درصد افزایش یافت که این موارد در کنار عدم تمدید اقساط معوق خودروسازها و ناکافی بودن سقف تسهیلات با توجه به افزایش نرخ ارز و سطح عمومی قیمت ها، کار را برای خودروسازان دشوار کرد.  دولت های غربی برای شکستن دور باطل دام نقدینگی حاصل از بحران، از خودروسازان حمایت کردند. در ایران نیز انتظار می رود، نهادها و دستگاه های مالی بزرگ چنین رویکردی را در پیش گیرند، چرا که طراحی و توسعه پلتفرم ها و سیستم های جدید خودرویی، نیازمند منابع مالی بزرگ است و بدون حمایت نهادهای بزرگ مالی و دولتی به سرانجام نخواهد رسید. طراحی و ساخت هر پلتفرم با قیمت های کنونی، یک هزار میلیارد تومان سرمایه گذاری نیاز  دارد.  این در حالی است که نرخ بالای تسهیلات بانکی، تولید را متوقف می کند.

 

 حضور در بازارهای خارجی

فشارهای بین المللی و محیطی، حرکت در راه ارتقای کیفیت و تنوع محصول خودرو را شتاب بخشیده است.  این روند در کنار افزایش نرخ ارز، موجب افزایش رقابت پذیری در بازارهای خارجی شده و این صنعت می تواند بخشی از ارز مورد نیاز خود را نیز از راه صدور محصولات تامین کند.

با توجه به استقبال بازار و عرضه محصولات جدیدی چون رانا، سورن و دنا

که از استانداردهای روز جهانی برخوردارند، پیش بینی می شود، صادرات خودروهای ایرانی امسال و سال های آینده حتی به میزان قابل توجهی افزایش یابد. نگاهی به وضعیت صادرات ایران خودرو و بازارهای جهانی این موضوع را تایید می کند. در مجموع روند صادرات رو به رشد است.

صادرات خودروی سواری ایران خودرو در سال گذشته نسبت به سال قبل از آن، 105 درصد رشد داشت و به 13 هزار و 193 دستگاه خودرو رسید. این تعداد در مدت مشابه سال 90 معادل  6425 دستگاه بود که 68 درصد آن به سمند اختصاص داشت. روسیه، ترکیه و اوکراین، با حدود 70 درصد، بیشترین سهم از فروش ایران خودرو در خارج از مرزها را به خود اختصاص داده که مهم ترین بازارهای هدف صادراتی ایران خودرو به شمار می روند.

در سا ل های  2005 تا 2012 بیشترین رشد فروش خودروهای سواری ایران خودرو مربوط به عراق، مصر، لبنان، بلاروس و ازبکستان و کمترین رشد فروش به ونزوئلا، اوکراین، آذربایجان، قزاقستان و سوریه تعلق دارد.

 

خدمات پس از فروش

خدمات پس از فروش ایران خودرو در سال گذشته، مقام نخست را بین

خودروسازان حاضر در بازار ایران به دست آورد و این امر از سوی سازمان های نظارتی بیرون از صنعت خودرو به تایید رسید. ایران خودرو  56.3  درصد سهم بازار قطعات یدکی را در اختیار داشت و قیمت قطعات از  20 درصد بیش تر افزایش نیافت؛ مگر قطعاتی که گران تر خریده شده بود و

گران تر فروخته شد.

سال گذشته 44 نمایندگی به دلیل تخلف از استانداردهای ایران خودرو، لغو امتیاز شدند. نمایندگی های خارج از کشور به نمای سیلوراستایل استاندارد و فضای تعمیرگاهی، نمایشگاهی، فروشگاه و انبار، مجهز شده  تا خدمات در بازارهای صادراتی ارتقا یابد. فرآیندهای پذیرش تا ترخیص بهبود یافته و سیستم های ارزیابی، ارتقا، تشویق و تنبیه تدوین و پیاده شده است.

ایساکو در سال گذشته 57درصد سهم بازار را دراختیار گرفت که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل از آن که 51درصد بود، رشد خوبی را نشان می دهد. عملکرد این مجموعه در مورد درخواست خدماتی

نمایندگی ها در سال گذشته 80 درصد و در سال قبل از آن، 77 درصد بوده است.

سال گذشته بیش از 500  هزار و 370 نفرساعت آموزش فنی برای کارکنان خدمات پس از فروش شبکه نمایندگی ها به اجرا در آمد که حاکی از 98درصد تحقق هدف تعیین شده است. عملکرد خدمات پس از

فروش ایران خودرو در جذب کارشناس پذیرش در سال گذشته، 92 درصد بود که نسبت به سال قبل از آن، سه درصد بهبود را نشان می دهد. ایساکو در سال 91، به92  درصد از شکایات خدمات پس از فروش

پاسخ گو بوده که در مقایسه با عملکرد همین دوره در سال 90، شش درصد بهبود نشان می دهد.

 

دستاور دهای سال 91

رانا دومین خودروی برند ملی ایران خودرو در سال گذشته به تولید انبوه رسید. این نخستین خودروی ایرانی است که ضمن برخورداری از استاندارد محافظت از عابر پیاده در هنگام برخورد، طراحی، صنعتی سازی و تجهیز خطوط آن، توسط کارشناسان ایرانی به ثمر رسیده و قطعه سازان ایرانی در سراسر فرآیند مشارکت داشته اند.

معرفی سومین خودروی برند ملی ایران خودرو یعنی دنا، دیگر رویداد مهم سال گذشته بود.  تولید سمند از مرز یک میلیون دستگاه عبور کرد و افزون بر 170 هزار سمند به تولید رسید که با 20درصد رشد نسبت به سال گذشته، بالاترین تولید سالانه سمند تاکنون به شمار می رود.

ایران خودرو در سال تولید ملی، تندر 90 اتوماتیک را عرضه کرد و پژو 206 که تولید آن، در اثر تشدید محدودیت های بین المللی مختل شده بود، کاملا داخلی سازی شد و بار دیگر در خط تولید قرار گرفت.  در این

فرآیند، سامانه مدیریت موتور یا ای ا م اس موتور پژو 206 شامل ای سی یو و سنسورها که از بوش تامین می شد و با پک پژو می آمد، با داخلی سازی آن از سال گذشته از پک پژو خارج شد.

در مراسم پانزدهمین دوره معرفی شرکت های برتر، گروه صنعتی ایران خودرو رتبه نخست در گروه وسایط نقلیه و قطعات خودرویی را به دست آورد و لوح تقدیر ویژه را از سوی وزیر صنعت، معدن و تجارت، معاون وزیر و رئیس سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران و مدیرعامل سازمان

مدیریت صنعتی، دریافت کرد. ایران خودرو در سال 90 توانسته بود 126 هزار و 696 میلیارد ریال فروش داشته باشد و ضمن کسب رتبه دوم فروش، در میان 100 شرکت برتر، پرفروش ترین خودروساز باقی بماند.

ایرا ن خودرو بین 580 شرکت دولتی و خصوصی در بخش های مختلف  صنعت، کشاورزی و خدمات فنی مهندسی، به عنوان صادرکننده نمونه صنعتی در بخش خودرو سواری معرفی شد و تندیس و لوح تقدیر ویژه گرفت.

چهار تقدیرنامه اشتهار به کیفیت و تندیس برنزین، دستاورد ایرا ن خودرو از نهمین دوره جایزه ملی کیفیت ایران بود و برای نخستین بار یکی از شرک کنندگان در ارزیابی های جایزه ملی کیفیت ایران به تندیس  که بالاترین سطح جایزه است، دست یافت. معاونت  تولید تندر برای تندر 90 تندیس برنزین و معاونت نیرو محرکه برای موتور TU5 گواهینامه اشتهار به کیفیت سه ستاره و برای موتور ای ا ف 7 گواهی اشتهار به کیفیت یک ستاره را دریافت کرد. ریخته گری آلومینیوم ایران خودرو که سرسیلندر موتور ایکس یو 7 را نیز ریخته گری می کند، گواهی اهتمام به کیفیت را در این دوره به خود اختصاص داد.

 

چشم انداز و سیاست های  سال 92

بر اساس سند استراتژی خودرو و چشم انداز افق 1404 ، از دست کم پنج پلتفرم ملی دو پلتفرم برای ایران خودرو هدف گذاری و در هیات مدیره تصویب شده است. مطالعات اولیه برای توسعه پلتفرم های ایرا ن خودرو انجام شده، اما محدودیت های بین المللی و عدم کمک های مالی از سوی مسوولان، اجرای پروژه را با تاخیر رو به رو کرده است. نهادینه شدن دانش فنی موتور و قوای محرکه مانند گیربکس و اکسل، عواملی هستند که ایران خودرو را به طراحی پلتفرم نزدیک تر کرده است.

یک مرحله مطالعه امکان سنجی برای انتخاب یکی از پلتفر م های جاری

ایران خودرو که قابلیت توسعه به عنوان پلتفرم جدید را داشته باشد، با کمک یک شرکت اروپایی انجام و نتایج آن به هیات مدیره ارائه شده که راهی میان بر بود تا پلتفرم کلاس دی ارتقا یابد و محصولات جدید روی آن طراحی و تولید شود.

قرارداد با یکی از شرکت های طراحی مهندسی معتبر برای طراحی  پلتفرم به صورت مشترک و خرید یک پلتفرم از خودروساز دارای پلتفرم جدید و به روز، از دیگر را ه های پیش روی ایران خودرو برای توسعه آن است. هر دوی این راه ها بررسی و راهکارهایی هم ارائه شده که انتخاب شرکت ماهیندرا به عنوان مشاور پروژه از آن جمله است.

طراحی پلتفرم کاری بسیار پرهزینه است که حتی شرکت های بزرگ خودروسازی هم به صورت مشترک به انجام می رسانند؛ به عنوان مثال دو شرکت پژو و سیتروئن یک پلتفرم طراحی کرده و هزینه آن را به صورت مشترک تامین می کنند و هر یک، محصولات با برند خود را روی این پلتفرم می گذارند.  شرکت های پژو و بی ام و روی یک پلتفرم یا یک موتور مشترک کار می کنند، زیرا هزینه های پلتفرم سنگین است و شرکت های خودروساز توانمندی که بتوانند به تنهایی روی پلتفرم کار کنند، محدودند.  ایران خودرو با آگاهی نسبت به کارساز بودن همکاری با دانشگاه ها در طراحی و توسعه پلتفرم و با  توجه به بستری که در این خصوص آماده کرده، از توان و ظرفیت موجود در دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی بهره خواهد برد.  

اختصاص 90 درصد سبد محصولات ایران خودرو به برند ملی نیز در برنامه

استراتژیک ایران خودرو جایگاه مهمی دارد و برای این منظور و تحقق اهداف تعیین شده در سند چشم انداز صنعت خودرو در سال 1404، برنامه بلندمدت برای دست یابی به تیراژ یک و نیم میلیون دستگاه در

سال تنظیم شده است؛ به همین دلیل از سال 93 به تدریج و در مدت پنج سال، با تحقق پروژه های دو پلتفرم ملی، افزون بر 90 درصد سبد محصول به برند داخلی اختصاص می یابد در 10 درصد باقی مانده برای تکمیل سبد محصول، در بخش های خاصی که مقیاس اقتصادی، طراحی و ساخت را توجیه نمی کند، با مشارکت خودروسازان جهانی، محصول جدید تعریف می شود.

 

خودروهای جدید

دنا، وانت سمند و وانت یو 90 و رانا در مدل های لوکس و هاچ بک هم امسال به دوست داران عرضه می شود.  تولید انبوه دنا در نیمه اول سال آغاز شده و براساس برنامه تا پایان سال، بیش از پنج هزار دستگاه از آن تولید می شود. این خودرو که استاندارد یورو 4 را تامین می کند، با موتور ای اف 7 پایه گازسوز و بنزینی و سیستم مالتی پلکس تولید خواهد شد.  در مرحله اولیه، دنا با گیربکس دستی تولید می شود، اما تجهیز آن به گیربکس اتوماتیک نیز در دستور کار قرار دارد. سیستم ترمز دنا دیسکی است و با ارائه این محصول، سیستم جدید کنترل پایداری خودرو، ای اس پی به مشتری معرفی خواهد شد.

وانت جدید پی یو  وان از دیگر محصولاتی است که امسال به تعداد پنج هزار دستگاه تولید می شود. این وانت با موتور یو اچ وی جی 2 مجهز به استاندارد یورو 4 عرضه می شود. طراحی کلی قطعات جدید وانت پی یو وان انجام شده و سازندگان طراحی تفصیلی قطعات را آغاز کرده اند که در صورت تامین منابع مالی مورد نیاز، نیمه دوم سال آینده این محصول در دو نوع بنزینی و پایه گازسوز با گنجایش بار600  و 700 کیلوگرم وارد بازار می شود.

تولید وانت تندر از اوایل تیر  امسال آغاز  و تا پایان سال پنج هزار دستگاه تولید می شود.  رانا در مدل های هاچ بک و لوکس و با موتور ای اف 4 و گیربکس اتوماتیک نیز امسال به بازار می آید. رانای لوکس تغییراتی در بخش های برق و الکترونیک و بخش های ظاهری و بصری خواهد داشت و فعالیت های ابتدایی برای تولید رانای هاچ بک آغاز شده که با تامین قطعات و قالب سازی، تا پایان سال وارد بازار خواهد شد.

 

همکاری با دانشگاه ها

ارتباط با دانشگاه به عنوان رویکردی  برای بهره گیری از دانش روز در جهت حل مشکلات و انجام پروژه ها، از چند سال پیش مورد توجه ایران خودرو قرار گرفته و در حال حاضر، با دانشگاه های تهران، صنعتی امیرکبیر، علامه طباطبایی، علم و صنعت ایران و تربیت مدرس همکاری دارد.

به منظور توسعه تحقیقات در زمینه صنایع رنگ و صنایع پلیمر و استفاده هرچه بیشتر از ظرفیت ها و توانایی های موجود در دانشگاه، گروه صنعتی ایرا ن خودرو، پژوهشکده رنگ و پلیمر را به صورت مشترک با دانشگاه صنعتی امیرکبیر در سال ۸۶ ایجاد کرده است. موسسه پژوهشی فناوری های نوین در صنعت خودرو نیز در آبان ۸۴ به صورت

مشترک توسط گروه صنعتی ایران خودرو و دانشگاه تهران برای برقراری ارتباط فعال و موثر بین دانشگاه و صنعت تاسیس شد، تا از یک سو، مشکلات صنعت با به کارگیری توان و استعداد علمی کشور و نیروهای

محقق دانشگاهی برای افزایش قدرت رقابت در سطح بین المللی به بهترین شیوه حل شود و از سوی دیگر، تحقیقات دانشگاهی پیشرفته به سمت تقویت و افزایش بهره وری اقتصاد ملی شکل گیرد. حمایت از پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکترا، انجام پروژه ها به صورت اینترن شیپ، قرارداد پژوهشی و برگزاری کنفرانس، ازجمله انواع همکار ی های مشترک ایران خودرو با موسسه های پژوهشی فناور ی های نوین در صنعت خودرو است.